Veenvormige Verhalen
Ingeborg Entrop - 2017
Opmerking van de auteur: Ik heb deze tekst nooit als geschikt voor publicatie beschouwd. Ik heb hem in 2017 met SIGN gedeeld, als een soort portfolioverhaal, ter inbreng in gesprekken met SIGN/CBK over mogelijke deelname aan een landschapsgerelateerd project. Deze gesprekken leidden uiteindelijk tot mijn bijdrage aan Het Verticale Landschap in 2018 en later datzelfde jaar tot een tentoonstelling in SIGN getiteld Bog Stories. De tekst Veenvormige Verhalen uit 2017 diende in feite als een soort eerste ‘partituur’ voor de ontwikkeling van die tentoonstelling.

VEENVORMIGE VERHALEN
Ingeborg Entrop
Veenvormige Verhalen – versie juni 2017
♥ Ingeborg Entrop
ingeborgentrop@gmail.com
www.ingeborgentrop.nl
Veenvormige Verhalen is een langzaam maar gestaag groeiend overzicht van werken. De hoofdstukken Bog Book, Tracing Walfridus en Suur tamm zijn mogelijk gemaakt door financiële ondersteuning van het Mondriaan Fonds.
0
Er was eens een tijd, heel lang geleden, dat ik als natuurwetenschapper gewend was om de afstand tussen de natuur en mijzelf zo groot mogelijk te houden omwille van de objectiviteit van het onderzoek. Maar daarmee leek er toch iets te missen. Nu, als kunstenaar, heb ik veel meer vrijheid om mijn eigen positie ten opzichte van die natuur te betrekken in mijn werk. Sterker nog, het is het leidmotief van mijn artistieke praktijk geworden: wat is een plek, wat betekent het om ergens te zijn? Recente gebeurtenissen in mijn omgeving ten gevolge van exploitatie van het landschap maakten deze vragen nog urgenter. Veilige, vaste grond is geen vanzelfsprekendheid.
1
Enkele jaren geleden ben ik begonnen om mijn eigen omgeving beter te bestuderen met behulp van geluidopnames in het veld. Met het verzamelde materiaal heb ik een geluidswerk samengesteld dat een beeld geeft van een typisch cultuurlandschap in Nederland. De compositie is ontleend aan het bekendste muziekstuk uit de Westerse cultuurgeschiedenis waarin natuurgeluiden worden nagebootst:
De Vier Jaargetijden van Vivaldi.
I - II - III – IV, geluidswerk in 4 delen, ca. 10 min / deel, 2014/2015, op diverse manieren verschijnend:
Een zaak van verknipte momenten, ligconcert, Paterswolde
|
IV / I, seizoensafhankelijke geluidsinstallatie, 2015, Symposion 2015, Gorinchem
| |
Ontginder, geluidsinstallatie, Investigations V, 2016, Assen
|
CD met bijbehorende publicatie, verschijnt 2017
|
2
Rond dezelfde tijd dat ik bezig was om veldopnames te maken in het mij omringende landschap, leerde ik, dat dat gebied ooit bedekt is geweest met een dikke laag hoogveen. Ik vroeg me af, hoe dat landschap toen geklonken moet hebben. Omdat ik niet kan tijdreizen wilde ik naar een plek toe waar nog steeds intact hoogveen is, onaangetast sinds de laatste ijstijd, om daar veldopnames te gaan maken. Wat ik toen nog niet wist, was dat ik op weg was naar het mooiste landschap dat ik ooit heb gezien. Zo mooi, dat ik het altijd bij me zou willen dragen.
Bog Book, in serie verschijnend:
Bog Book #00, observatie, winter 2016, foto in catalogi Prospects & Concepts 2017 en Alternatieve Boekenweek
|
Bog Book #01, textiel & garen, 2017, Prospects & Concepts, Rotterdam
|
Bog Book #02, Flexa-verfstalen, 2017
|
3
In diezelfde periode leerde ik ook Walfridus van Bedum kennen, een vroom heerschap dat zo’n 1000 jaar geleden leefde en van wie wordt beweerd dat hij als eerste de hoogvenen ten noorden van Groningen zou hebben ontgonnen. Ook wordt er van hem gezegd, dat toen een vriend hem op een koude winterdag vergezelde tijdens een wandeling naar de kerk, diens voeten lekker warm bleven doordat hij ze in de voetsporen van Walfridus zette. Dat leek me een aangenaam vooruitzicht voor mijn hoogveenreizen en ik besloot daarom in de voetsporen van Walfridus te treden.
Tracing Walfridus, in serie verschijnend:
Tracing Walfridus #00, opnamesessies, winter/zomer/herfst/zomer 2016, fotoserie in proceedings Invisible Places 2017
Toen ik in het land van de hoogvenen was, leerde ik daar een oud type volkslied kennen. Deze liederen werden zeker al 1000 jaar geleden gezongen, in dezelfde periode als toen Walfridus leefde dus. Ik was benieuwd of deze oermelodieën mij nog iets konden vertellen over die voorbije tijden. Wat volgde was een geluidsreis van ijstijd tot en met het Antropoceen.
Tracing Walfridus #01, locatie-specifieke geluidsinstallatie met objecten, ca 3 min (loop), 2016, Kunst om de Vijvers, Veendam
Maar zo’n geologische tijdschaal gaat menig voorstellingsvermogen natuurlijk te boven. Vandaar een geluidsreis op een wat menselijker maat.
Tracing Walfridus #02, geluidsinstallatie inclusief Walfridustekst, ca 7 min 30 sec (loop), 2017, Prospects & Concepts, Rotterdam
4
Een goed verhaal kan niet zonder eikenboom. Gelukkig stonden er vele prachtige, eenzame eiken in het land van de hoogvenen, als stille getuigen van voorbije tijden. Ik ben benieuwd wat ze de afgelopen eeuwen hebben gezien. Geschiedenis is tenslotte springlevend, zeker in het land van de hoogvenen.
Suur tamm, in serie verschijnend:
Suur tamm #00, observatie, zomer 2016
|
Suur tamm #01, fotoserie, B0-poster, 2017, Prospects & Concepts, Rotterdam
|
(wordt vervolgd)